Wiatrak z Grzmucina, gmina Gózd, powiat Radom, woj. mazowieckie, zbudowany w roku 1921
   Windmill from the village of Grzmucin near Radom, Central Poland, built in 1921

Wiatrak typu paltrak był zbudowany w miejscu styarszego wiatraka na zamówienie młynarza Józefa Jaszewskiego przez budowniczego o nazwisku Paluszkiewicz. Był uzywany do roku 1950; jest to jedyny zachowany wiatrak rolkowy (paltrak) na terenie Kielecczyzny. Obracany był ku wiatrowi na rolkach biegnących po kolistej szynie przy użyciu kołowrotu zwanego babą, zakotwiczanego w odpowiednim miejscu przy pomocy wkopanych w ziemię niskich pali (na zdjęciu poniżej). Stalowa szyna położona jest na drewnianym podkładzie, umocowanym do murowanego fundamentu. Na wózkach z rolkami ułożony jest krzyżulec dębowy, na nim opiera się szkielet wiatraka. Pokrycie wiatraka z desek drewnianych o spojeniach uszczelnionych listwami, dach dwuspadowy ze ścięciem naroża, kryty gontem. Mechanizm przenoszenia obrotów drewniany, wiatrak wyposażony jest w hamulec, który unieruchamia skrzydła w celu zmiany powierzchni napióru. W wiatraku znajduje się wystawa, pokazująca historię młynarstwa wiatrowego na Kielecczyźnie.

Tekst na podstawie / The text on the basis of: "Park Etnograficzny w Tokarni, Muzeum Wsi Kieleckiej, Informator", Kielce (bez daty wydania)
Zdjęcia / Photos: Andrzej Kozłowski (zrobione w październiku 2008 / taken in October 2008)