Tytuł książki jest streszczeniem jej treści. Książka została napisana przez dziewięcioro autorów, pracujących naukowo w Zakładzie Czwartorzędu i Geomorfologii Muzeum Ziemi w Warszawie: Zofię Borówko, Irenę Brodniewicz, Izabelę Drzewicką, Bronisława Halickiego, Annę Kalniet, Juliana Kulczyckiego, Stanisława Mantuszewskiego, Jadwigę Nowak, Izabelę Śmierzchalską. Poniżej cytujemy fragment książki.

     W krajach skandynawskich mam sporo przyjaciół. Nawet wtedy, gdy pierwszy raz jako młody naukowiec przyjechałem do Szwecji [w roku 1927], koledzy po fachu przyjęli mnie bardzo serdecznie i nadzwyczaj gościnnie.
     Właśnie wtedy, tj. w czasie pierwszego pobytu w Sztokholmie, jeden z geologów zaprowadził mnie do wspaniałego Nordiska Museet (Muzeum Nordyckie). Wśród pięknych i ciekawych zbiorów historycznych, pochodzących z XVII wieku -- lat potęgi i chwały ówczesnego mocarstwa szwedzkiego -- uderzyła mnie wielka liczba eksponatów z Polski: sztandarów, wyrobów złotniczych, zbroi, tkanin i wielu innych zabytkowych przedmiotów -- "Nieźleście się u nas obłowili!" -- powiedziałem memu współtowarzyszowi (wyraz "szabrować" nie wzbogacił jeszcze w tym czasie naszej mowy ojczystej).
     -- Nic podobnego -- odrzekł mój przyjaciel. -- Podczas ,,Potopu" rewindykowaliśmy tylko bardzo mały procent należności, jaka się nam od bardzo dawna należała ze strony Polski.
     -- ??
     -- Widzę, że kolega jeszcze się nie orientuje. A kto Polsce dostarczył w epoce lodowej miliardów ton kamieni, żwirów, piasków i glin ceramicznych, jeśli nie my, jeśli nie Skandynawia? Chyba należał się nam jakiś ekwiwalent za tak cenny towar, a przy tym dostarczony w tak olbrzymich ilościach? Handel, wymiana dóbr--to najzdrowsza podstawa wzajemnych stosunków pomiędzy krajami. To, co mamy z Polski w Muzeum Nordyckim, no i dodajmy -- w zamkach rodów rycerskich, których dzisiejsi potomkowie odpasali szable, to drobnostka wobec naszego wkładu. Wciąż jeszcze jesteście naszymi dłużnikami.
     Argumenty Szweda były nie do odparcia. Miał chłop rację i basta! Musiałem przyznać mu słuszność i w najlepszej zgodzie przeszliśmy do innej sali.(...)